Ostatnie Sprzątanie wyjaśnia, dlaczego zapach po zgonie może przejść do sąsiednich mieszkań

Zapach rozkładu w bloku rzadko zostaje w jednym mieszkaniu. Przenika przez piony instalacyjne, szczeliny i wentylację do sąsiednich lokali. Mieszkańcy klatki schodowej często czują skutki zgonu, zanim ktokolwiek go zgłosi.

Zapach, który sparaliżował całą klatkę

Jedno z takich zleceń ekipa Ostatniego Sprzątania zrealizowała w Gdyni. Starszy mężczyzna mieszkał sam w bloku z wielkiej płyty i zmarł z przyczyn naturalnych w zamkniętym mieszkaniu na trzecim piętrze. Ciało leżało tam 16–18 dni, zanim ktoś je odnalazł, a przez ten czas kaloryfery pozostawały odkręcone. To znacząco przyspieszyło rozkład i wzmocniło zapach.

Odór dotarł do mieszkania piętro wyżej, piętro niżej i na klatkę schodową. Sąsiedzi próbowali radzić sobie sami, co tylko pogarszało sytuację:

• uszczelniali drzwi taśmą,
• wystawiali odświeżacze powietrza,
• otwierali okna na klatce, wzmagając cyrkulację powietrza w pionie.

Mieszkańcy skarżyli się na nudności i bóle głowy. Dopiero po interwencji policji, prokuratury i zabraniu ciała zarządca spółdzielni zamówił sprzątanie po śmierci w Gdyni u sprawdzonej ekipy Ostatniego Sprzątania.

Dlaczego zapach po zgonie przenika między mieszkaniami?

W budynkach wielorodzinnych powietrze przemieszcza się pionowo przez tzw. efekt kominowy. Różnice temperatur między piętrami wymuszają ruch powietrza w szachtach i pionach instalacyjnych. Nieszczelne piony wodno-kanalizacyjne, kratki wentylacyjne i przewierty pod gniazdkami stają się naturalną drogą ucieczki dla gazów rozkładu.

Z tego powodu odór z jednego mieszkania może dotrzeć na sąsiednie piętra, zanim ktokolwiek zorientuje się w przyczynie. Wietrzenie klatki schodowej lub maskowanie zapachu odświeżaczem tylko wzmaga cyrkulację powietrza i rozprzestrzenia problem dalej.

Co zrobić, gdy czujesz zapach z sąsiedniego mieszkania?

Zapach rozkładu narasta z każdą dobą i nie zniknie sam. Im szybciej ktoś zareaguje, tym mniejszy zasięg skażenia w pionie.

• zapukaj do sąsiada i sprawdź, czy ktoś widział go w ostatnich dniach,
• zadzwoń na policję lub straż pożarną, one otwierają lokal, gdy jest podejrzenie zgonu,
• powiadom zarządcę lub spółdzielnię, to on zleca później sprzątanie lokalu,
• zaklej kratkę wentylacyjną w swoim mieszkaniu i zamknij drzwi wejściowe,
• nie wietrz klatki schodowej, bo przeciąg rozsyła odór po całym pionie.

Uszczelnianie drzwi sąsiada taśmą i odświeżacze na klatce nie działają. Maskują zapach na kilka godzin i opóźniają zgłoszenie.

Skąd tak silna reakcja na zapach rozkładu?

Ludzki węch jest wyjątkowo wrażliwy na związki powstające podczas rozkładu, takie jak kadaweryna i putrescyna. Nos wykrywa je już w śladowych ilościach, znacznie mniejszych niż w przypadku innych nieprzyjemnych zapachów.

Dlatego nawet niewielka ilość odoru przenikająca z sąsiedniego mieszkania wywołuje silną reakcję organizmu. Mdłości, ból głowy i odruch natychmiastowej ucieczki z pomieszczenia to naturalna, ewolucyjna reakcja na sygnał zagrożenia biologicznego.

Dlaczego zapach wraca po umyciu podłogi?

Krew i płyny ustrojowe wnikają w materiały porowate – panele, wylewkę, tynk – głębiej, niż widać na powierzchni. Powierzchowne mycie usuwa widoczne zabrudzenia, ale nie dociera do głębszych warstw.

Skalę zagrożenia pokazują dwa fakty:

• patogeny obecne w płynach ustrojowych, jak HIV, WZW B i WZW C, przeżywają na porowatych powierzchniach do 7 dni,
• trupi jad (kadaweryna i putrescyna) zaczyna się wytwarzać po 72 godzinach od zgonu i wnika w podłogi na głębokość do 5 mm, będąc wchłaniany przez otoczenie nawet do 6 miesięcy.

Czy mieszkanie sąsiada też wymaga dezynfekcji?

Gazy rozkładu osadzają się na tapetach, tkaninach i meblach w lokalach obok. Nie ma tam skażenia biologicznego, ale sam zapach potrafi utrzymywać się tygodniami po usunięciu źródła. Dlatego w mieszkaniach sąsiednich pracuje się inaczej niż w lokalu zmarłego.

Nie ma tam demontażu podłóg ani dezynfekcji chemicznej. Wystarczy neutralizacja zapachu w pomieszczeniach i w kanałach wentylacyjnych. Decyduje kolejność. Ozonowanie sąsiednich mieszkań przed usunięciem źródła nie ma sensu, bo odór wraca w ciągu kilku dni.

Kto zgłasza zgon i kto otwiera mieszkanie?

Dostęp do lokalu zależy od okoliczności śmierci. Przy zgonie naturalnym rodzina lub zarządca może zlecić sprzątanie od razu po wystawieniu karty zgonu przez lekarza.

Inaczej wygląda to przy zgonach wymagających interwencji służb:

• przy zgonie samobójczym sprzątanie jest możliwe dopiero po zakończeniu czynności policji i prokuratury,
• przy podejrzeniu zabójstwa wymagana jest zgoda prokuratora na rozpoczęcie prac
• w obu przypadkach dokumentacja procesowa staje się podstawą do rozliczenia z ubezpieczycielem.

Kiedy trzeba wezwać profesjonalistów?

Nie każdy zgon wymaga aż tak zaawansowanej interwencji jak w Gdyni. Są jednak sygnały, po których samodzielne sprzątanie przestaje być bezpieczną opcją.

• duża ilość płynów ustrojowych na podłodze, uporczywy zapach wracający po umyciu powierzchni,
• plamy sięgające pod panele, listwy lub meble, zwłaszcza gdy od zdarzenia minęło więcej niż kilka dni.

Nielegalna utylizacja materiałów skażonych grozi karą nawet do 5000 zł. Dlatego odpady zanieczyszczone biologicznie powstałe w trakcie sprzątania po zgonie powinny zostać odpowiednio sklasyfikowane i przekazane do spalarni termicznej. Ich utylizacja musi zostać potwierdzona poprzez wystawienie KPO w systemie BDO.

– informuje Dorota Kastelnik, ekspert z certyfikatem IICRC

Ekipa Ostatniego Sprzątania dojeżdża do takich zgłoszeń na terenie całego Trójmiasta, realizując również sprzątanie po zgonach w Gdańsku.

Jak wygląda profesjonalna dezynfekcja po zgonie krok po kroku?

Każde zlecenie sprzątania po zgonie realizowane jest według tego samego, sprawdzonego schematu, niezależnie od skali skażenia.

• Zgłoszenie przyjmowane jest całą dobę, 7 dni w tygodniu.
• Technik ocenia stopień skażenia, zabezpiecza mieszkanie i zakłada kombinezony, rękawice i maski przed rozpoczęciem pracy.
• Wstępna dezynfekcja neutralizuje aktywne patogeny, meble wynosi się dopiero po tym etapie.
• Gdy skażenie sięga głębiej, zrywa się wierzchnią warstwę (panele, podkład, wylewkę) i stosuje dezynfekcję chemiczną oraz ozonowanie o stężeniu 10 ppm.
• Odpady trafiają do trzech kategorii i jadą do utylizacji zgodnie z ADR, a zlecenie kończy certyfikat dekontaminacji, faktura VAT i na życzenie test ATP.

Przykład z Gdyni pokazuje, że zapach po zgonie to sprawa całego budynku, nie tylko jednego mieszkania. Im szybciej sytuację oceni specjalista, tym mniejsze ryzyko dla sąsiadów. Infolinia Ostatniego Sprzątania działa całą dobę pod numerem +48 660-645-285, z bezpłatną wyceną na miejscu przed zleceniem.