Ekologiczna rewolucja na Pomorzu. Miliony na recykling i ochronę wydm

W najbliższych latach na terenie naszego regionu realizowane będą dwa duże projekty w ramach europejskiego programu LIFE. Wsparcie otrzymują działania zapobiegające powstawaniu odpadów i promujące recykling oraz nastawione na ochronę nadmorskich wydmy i edukację ekologiczną.

Umowy o dofinansowanie projektów z programu LIFE na lata 2021-2027 podpisane zostały 24 stycznia 2025 r. w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Pomorskiego.

Program LIFE koncentruje się na wspieraniu działań na rzecz środowiska i klimatu, a dofinansowania z Komisji Europejskiej uzyskują projekty o istotnym znaczeniu dla realizacji celów polityki środowiskowej Unii Europejskiej. Wśród nich wymienia się poprawę jakości środowiska, przeciwdziałanie zmianom klimatycznym, ochronę bioróżnorodności, zarządzanie zasobami naturalnymi oraz wspieranie przejścia do gospodarki o obiegu zamkniętym.

CZYTAJ TEŻ: Inaczej o energii elektrycznej w Bożympolu Wielkim

— Pozyskanie dotacji stanowi ogromne wyzwanie wymagające przygotowania wysokiej jakości projektu, o dużym znaczeniu dla realizacji celów środowiskowych Europy lub wybranych regionów — zaznacza Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes Zarządu NFOŚiGW.

W najbliższych latach na terenie Pomorza realizowane będą dwa projekty, które otrzymały wsparcie z programu LIFE. Chodzi o projekt strategiczny dotyczący wdrożenia Planu gospodarki odpadami, którego liderem jest województwo pomorskie (LIFE Pom GOZilla.PL), a także** projekt nastawiony na ochronę różnorodności biologicznej wybrzeża południowego Bałtyku** (LIFE for Dunes PL), którego liderem jest Uniwersytet Gdański.

Projekt LIFE Pom GOZilla.PL jest pierwszym projektem strategicznym LIFE w naszym województwie oraz pierwszym w Polsce w obszarze gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ). Jego celem jest wdrożenie w naszym regionie zasad racjonalnej gospodarki odpadami. Zaplanowane działania skupią się na zapobieganiu powstawaniu odpadów, ponownym wykorzystaniu produktów oraz na recyklingu.

— Pomorze przeciera szlaki, z czego bardzo się cieszymy. Projekt GOZilla będzie wyznaczał kierunki w obszarze gospodarki odpadami w naszym regionie i w kraju, a mam nadzieję, że również w Europie — podkreśla marszałek Mieczysław Struk

Realizacja projektu została zaplanowana na najbliższych 10 lat. W ramach projektu GOZilla działać będą trzy centra wsparcia i kompetencji, które powstaną przy urzędzie marszałkowskim, Uniwersytecie Gdańskim oraz Pomorskiej Agencji Rozwoju Regionalnego w Słupsku. Będą one oferowały bezpłatne szkolenia, studia podyplomowe oraz profesjonalne doradztwo w obszarze gospodarki o obiegu zamkniętym.

Dodatkowo, przeprowadzona zostanie regionalna kampania edukacyjna dla mieszkańców i turystów, która promować będzie proekologiczne postawy. W planie jest też realizacja pilotaży dla tzw. odpadów specyficznych, tzn. działania dotyczące recyklingu bioodpadów oraz prawidłowego zagospodarowania zużytych sieci rybackich.

Na realizację projektu strategicznego GOZilla województwa pomorskie pozyskało wsparcie w wysokości prawie 22 mln euro, z czego ponad 13 mln euro stanowi dotacja Komisji Europejskiej, a około 33 mln zł to dotacja z NFOŚiGW.

Międzynarodowy projekt ochrony wydm

Projekt przyrodniczy LIFE for Dunes PL, którego liderem jest Uniwersytet Gdański, jest działaniem na szczeblu międzynarodowym. Obejmuje bowiem fragmenty wybrzeża Morza Bałtyckiego w Polsce, Niemczech i na Litwie, chronione w ramach sieci Natura 2000. Na terenie województwa pomorskiego będą to obszary obejmujące przede wszystkim Mierzeję Sarbską, Półwysep Helski i Mierzeję Wiślaną.

— Celem projektu jest ochrona i renaturyzacja nadmorskich siedlisk wydmowych oraz przeprowadzenie badań naukowych, które stanowią fundament dla efektywnego zarządzania strefą brzegową Bałtyku. Główne zadania, tego trwającego 6 lat projektu, to usuwanie gatunków obcych z obszarów chronionych wydm oraz szeroka edukacja ekologiczna skierowana do lokalnych społeczności — informuje prof. Piotr Stepnowski, rektor Uniwersytetu Gdańskiego

CZYTAJ TEŻ: 'Kanada jest gotowa do wsparcia Polski'. Jest porozumienie w sprawie 'jądrówki'

Działania edukacyjne prowadził będzie Pomorski Zespół Parków Krajobrazowych, który jako partner z ramienia samorządu województwa uczestniczy w uniwersyteckim projekcie LIFE. W gronie partnerów są też m.in. Słowiński Park Narodowy oraz Instytut Budownictwa Wodnego Polskiej Akademii Nauk.

Całkowity budżet projektu LIFE for Dunes wynosi niemal 13 mln euro, z czego ok. 8,6 mln euro wynosi dotacja Komisji Europejskiej, a ponad 10 mln zł to dotacja NFOŚiGW.