Czy mikrochirurgia może pomóc pacjentom z chorobą Alzheimera? Lekarze ze Słupska i Gdańska chcą to sprawdzić. Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Słupsku wspólnie z Uniwersyteckim Centrum Klinicznym w Gdańsku rozpoczyna innowacyjny projekt badawczy, w którym chirurgiczne leczenie ma wspomóc usuwanie z mózgu szkodliwych metabolitów.
Obecnie trwa kwalifikacja pierwszych pacjentów. Do zabiegów mają trafiać osoby z chorobą Alzheimera znajdującą się jeszcze we wczesnym stadium. Pierwsze operacje planowane są w najbliższym czasie. Choroba Alzheimera jest postępującą chorobą neurodegeneracyjną, a możliwości jej leczenia nadal pozostają ograniczone. Dlatego naukowcy i lekarze poszukują nowych metod, które mogłyby uzupełniać stosowane już terapie.
Jednym z takich kierunków jest wykorzystanie mikrochirurgii do poprawy odpływu substancji powstających w mózgu.
– Pacjenci cierpiący na takie choroby są w konkretnych programach lekowych, ale efekty, które przynosi taka metoda leczenia są niezadowalające – mówi chirurg ze słupskiego szpitala dr Daniel Maliszewski – Biorąc pod uwagę, że w ludzkim mózgu mamy do czynienia z podobnym układem do układu limfatycznego, który odprowadza szkodliwe metabolity z mózgu poprzez szyję, wydaje się, że jest duża szansa na to, że wspomagając rolę tego układu pomóc pacjentom. Operując w miejscu, gdzie wszystkie układy łączą się ze sobą, poprawimy odprowadzanie szkodliwych substancji, czyli usuwanie szkodliwych metabolitów z mózgu – wyjaśnia chirurg.
Zabieg ma więc nie zastępować dotychczasowego leczenia, lecz je wspomagać poprzez poprawę mechanizmów odpowiedzialnych za usuwanie z mózgu niepożądanych substancji.
Pierwsze doniesienia dotyczące takiego kierunku leczenia pojawiły się w 2023 roku. Nad wykorzystaniem mikrochirurgii w leczeniu chorób neurodegeneracyjnych pracowały między innymi ośrodki w Stanach Zjednoczonych i Korei. Teraz podobne badania prowadzone są także w Europie. Polski projekt realizowany jest we współpracy specjalistów ze Słupska i Gdańska.
– W tym zakresie współpracujemy z neurologami z Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego w Gdańsku. Dostaliśmy zgodę komisji bioetycznej i jesteśmy na etapie rekrutacji pacjentów, którzy będą spełniali określone warunki. Mam nadzieję, że już w tym miesiącu pierwszego pacjenta będziemy operować – tłumaczy dr Maliszewski.
Do udziału w projekcie kwalifikowani są pacjenci z odpowiednio wcześnie rozpoznaną chorobą Alzheimera. Proces kwalifikacji prowadzą neurolodzy z Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego w Gdańsku pod kierownictwem dr. hab. n. med. Kamila Chwojnickiego.
Pacjenci przechodzą szczegółowe badania, w tym ocenę biomarkerów charakterystycznych dla choroby. Lekarzom zależy przede wszystkim na wytypowaniu osób znajdujących się na wczesnym etapie rozwoju schorzenia. Na razie podstawowym celem badań jest sprawdzenie bezpieczeństwa całej procedury i ustalenie, którzy pacjenci mogą odnieść z niej największe korzyści.
– Po pierwsze chcemy potwierdzić bezpieczeństwo operacji i określić, która grupa pacjentów odnosi największe korzyści z zabiegu. Ponadto, spodziewamy się potencjalnego zatrzymania postępowania choroby u pacjentów, którzy przeszli operację, a we wczesnych stadiach choroby nawet jej regresję – zaznacza dr Maliszewski. To właśnie odpowiedź na te pytania ma pokazać, czy metoda może w przyszłości znaleźć szersze zastosowanie w leczeniu chorób neurodegeneracyjnych.
Do przeprowadzania zabiegów ma zostać wykorzystana chirurgia robotyczna. Słupski szpital posiada w tym zakresie doświadczenie – w 2024 roku jako pierwszy w Polsce rozpoczął wykonywanie zabiegów z wykorzystaniem robota mikrochirurgicznego Symani.
Placówka od lat rozwija także mikrochirurgię i supermikrochirurgię. Od 2026 roku działa tam również centrum referencyjne mikrochirurgicznego leczenia obrzęku chłonnego. Teraz doświadczenie zdobyte przy niezwykle precyzyjnych zabiegach ma zostać wykorzystane w zupełnie nowym obszarze.
Jeżeli projekt przyniesie oczekiwane rezultaty, może otworzyć nowy kierunek badań nad wspomagającym leczeniem choroby Alzheimera. Na obecnym etapie jest to jednak przede wszystkim projekt badawczy, którego skuteczność i bezpieczeństwo muszą zostać ocenione u zakwalifikowanych pacjentów.
Byliście świadkami zdarzenia w naszym regionie? Chcecie aby nasza redakcja zajęła się jakimś tematem? Czekamy na Wasze sygnały i informacje. Można kontaktować się z naszą redakcją za pośrednictwem strony facebookowej i mailowo: [email protected] Dyżurujemy także pod numerem telefonu 729 715 670.
