Westerplatte: Podsumowanie XI sezonu badań archeologicznych. Odkryto ślady niemieckiej zbrodni na polskich jeńcach

Z początkiem wiosny ruszy kolejny etap badań archeologicznych na Westerplatte, ale już teraz warto przyjrzeć się efektom XI sezonu prac, który zakończył się w listopadzie 2024 roku. Badania przyniosły nie tylko cenne znaleziska, ale także odkrycia o ogromnym znaczeniu historycznym, w tym dowody na niemiecką zbrodnię na polskich jeńcach cywilnych z początku II wojny światowej.

Jednym z najważniejszych i najbardziej dramatycznych momentów XI sezonu było odkrycie szczątków czterech osób w schronach stanowiska polskiej armaty polowej wz. 1902 kal. 76,2 mm (tzw. putiłówki). Przy ofiarach znaleziono przedmioty świadczące o ich polskim pochodzeniu, a także łuski i pociski, które wskazują na Niemców jako sprawców zbrodni.

— Ofiary zostały zaprowadzone do zagłębionych w ziemi schronów, gdzie dokonano egzekucji, a następnie zasypano ich zwłoki – wyjaśniają archeolodzy. Ekshumacja szczątków odbywała się pod nadzorem prokuratora IPN, a znalezisko stanowi ważny dowód w śledztwie dotyczącym zbrodni wojennych.

Lokalizacja stanowiska armaty i inne odkrycia

Badania pozwoliły na dokładne ustalenie lokalizacji stanowiska polskiej armaty polowej oraz rozpoznanie szczegółów jej konstrukcji. W trakcie prac archeolodzy przebadali również lej po eksplozji bomby lotniczej zrzuconej przez Luftwaffe 2 września 1939 roku. W jego zasypisku znaleziono liczne przedmioty o dużej wartości historycznej i wystawienniczej.

Kontynuowano także poszukiwania szczątków leg. Mieczysława Krzaka, jednego z obrońców Westerplatte, jednak te działania nie przyniosły rezultatów. Dodatkowo, podczas prac poprzedzających budowę drogi do budynku elektrowni, odkryto ślady pierwszego zagospodarowania tego terenu w latach 40. XIX wieku.

Relikty historii: od kurortu po walki w 1945 roku

W trakcie badań zarejestrowano również:

• Relikty budynków z okresu funkcjonowania kurortu i Wojskowej Składnicy Tranzytowej (WST),

• Szczątki żołnierza Armii Czerwonej, który zginął w marcu 1945 roku,

• Pozostałości ogrodzenia oddzielającego strefę kolejową od wojskowej strefy WST,

• Miejsce eksplozji cysterny z benzolem, którą polscy obrońcy wysadzili, by udaremnić niemiecki plan podpalenia Składnicy.

Tysiące zabytków i niebezpieczne znaleziska

W trakcie XI sezonu badań, który trwał od 10 maja do 7 listopada 2024 roku, przebadano obszar o powierzchni 1708 m kw. Prace saperskie, połączone z poszukiwaniem zabytków, objęły 24 999 m kw. Archeolodzy pozyskali niemal 14 tysięcy zabytków, z których ponad 6,3 tysiąca uznano za przedmioty o dużej wartości wystawienniczej i naukowej.

Wśród znalezisk znalazły się m.in.:

• Kule armatnie i pociski muszkietowe z okresu pruskiego i wojen napoleońskich,

• Ceramika z czasów kurortu,

• Przedmioty codziennego użytku z okresu WST i walk we wrześniu 1939 roku,

• Drewniana terkotka do ogłaszania alarmu gazowego, znaleziona w leju po bombie.

Ponadto zlokalizowano i zneutralizowano 356 przedmiotów wybuchowych i niebezpiecznych, w tym pociski artyleryjskie, granaty oraz elementy amunicji strzeleckiej.

Kolejny etap badań archeologicznych na Westerplatte rozpocznie się wraz z nadejściem wiosny. Prace będą kontynuowane, aby odkryć kolejne tajemnice tego historycznego miejsca.

CZYTAJ TEŻ: Nowy punkt na mapie turystycznej Pomorza! Ma związek z Westerplatte

Byliście świadkami zdarzenia w naszym regionie? Chcecie aby nasza redakcja zajęła się jakimś tematem? Czekamy na Wasze sygnały i informacje. Można kontaktować się z naszą redakcją za pośrednictwem strony facebookowej i mailowo: [email protected]. Dyżurujemy także pod numerem telefonu 729 715 670.