Przełom w leczeniu zakażeń oka? Naukowcy z GUMed opracowali nową technologię

Naukowcy z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego opracowali technologię, która może zmienić sposób podawania niektórych antybiotyków stosowanych w okulistyce. Nowe krople do oczu mają pozwolić na wykorzystanie substancji, które do tej pory były trudne do zastosowania w gotowych preparatach ze względu na ich niską trwałość.

Projekt prowadzony przez zespół z Wydziału Farmaceutycznego GUMed otrzymał ponad 8 mln zł dofinansowania z Agencji Badań Medycznych w ramach Krajowego Planu Odbudowy. Środki pozwoliły na rozwinięcie technologii i przygotowanie jej do dalszego etapu wdrożenia.

Opracowane rozwiązanie dotyczy antybiotyków takich jak cefuroksym i wankomycyna, które są wykorzystywane między innymi w leczeniu ciężkich zakażeń oka. Do tej pory ich stosowanie w formie gotowych kropli było ograniczone, ponieważ po połączeniu z wodą szybko traciły swoje właściwości.

Badacze z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego rozwiązali ten problem, tworząc bezwodną formulację opartą na olejach samoemulgujących. Preparat przechowywany jest w środowisku pozbawionym wody, co zabezpiecza antybiotyk przed degradacją. Po zakropleniu oka i kontakcie z naturalnymi łzami powstaje emulsja, z której substancja czynna jest szybko uwalniana.

Przeprowadzone badania wykazały, że preparat jest dobrze tolerowany i nie wpływa negatywnie na jakość widzenia. Potwierdzono również jego stabilność podczas długotrwałego przechowywania oraz możliwość produkcji na większą skalę.

W ramach projektu naukowcy opracowali także cały proces technologiczny, wybrali odpowiednie opakowanie oraz zakraplacz, przygotowali metody kontroli jakości i dokumentację potrzebną do dalszego rozwoju produktu oraz rozpoczęcia procedury rejestracyjnej.

Kierująca projektem prof. Małgorzata Sznitowska z Katedry i Zakładu Farmacji Stosowanej GUMed podkreśla, że nowe rozwiązanie pozwala wykorzystać antybiotyki, które dotychczas wymagały przygotowywania indywidualnych leków recepturowych.

– Niektóre antybiotyki są stosowane w okulistyce tylko jako leki recepturowe z powodu niskiej trwałości w środowisku wodnym. W naszej Katedrze opracowaliśmy bezwodne krople do oczu w postaci zawiesiny antybiotyku – wankomycyny i cefuroksymu – w oleju samoemulgującym. Po aplikacji preparat będzie natychmiast przekształcany w emulsję, z rozpuszczeniem antybiotyku. Można spodziewać się zwiększonej retencji leku na gałce ocznej z powodu obecności fazy olejowej. Udowodniona została długoterminowa trwałość antybiotyków w tej formie – powiedziała prof. Małgorzata Sznitowska.

W skład zespołu badawczego weszli również prof. Tomasz Bączek, dr hab. Anna Roszkowska, dr hab. Marzena Jamrógiewicz oraz dr Katarzyna Krzemińska. Naukowcy pracowali nad opracowaniem technologii, która nie tylko zwiększa trwałość antybiotyków, ale może również poprawić ich działanie po podaniu do oka.

Twórcy rozwiązania wskazują, że technologia może znaleźć zastosowanie także przy innych substancjach leczniczych, które są niestabilne w środowisku wodnym. Innowacyjność projektu została potwierdzona uzyskaniem patentów w Polsce i Europie.

Nowe krople do oczu nie są jeszcze dostępne dla pacjentów. Zanim trafią do lecznictwa, konieczne będzie przeprowadzenie badań klinicznych oraz zakończenie procesu rejestracji produktu.