50 lat temu zmarł twórca Gdyni - Eugeniusz Kwiatkowski. Zobaczcie 'miasto z morza' na archiwalnych zdjęciach

czwartek, 22 sierpnia 2024, 08:15
źródło: Narodowe Archiwum Cyfrowe
źródło: Narodowe Archiwum Cyfrowe

Był chemikiem, wicepremierem, ministrem przemysłu i handlu, ministrem skarbu i przede wszystkim to on zainicjował budowę portu i miasta w Gdyni. 22 sierpnia obchodzimy 50. rocznicę śmierci Eugeniusza Kwiatkowskiego. Z tej okazji przygotowaliśmy dla naszych czytelników galerię z archiwalnymi zdjęciami 'miasta z morza'. Fotografie pochodzą z Narodowego Archiwum Cyfrowego.

Jeszcze w tym samym roku po uroczystościach zaślubinach Polski z morzem w Pucku (10 lutego 1920 roku), rozpoczęły się poszukiwania najdogodniejszego miejsca pod budowę portu wojennego. W tym celu wiceadmirał Kazimierz Porębski – ówczesny dyrektor Departamentu Spraw Morskich Ministerstwa Spraw Wojskowych, oddelegował na Pomorze inż. Tadeusza Wendę. Już w czerwcu 1920 roku Wenda złożył sprawozdanie z przeprowadzonej lustracji Wybrzeża. Pisał w nim tak: „(...) najdogodniejszym miejscem do budowy portu wojennego (jak również w razie potrzeby handlowego) jest Gdynia, a właściwie nizina między Gdynią a Oksywą, położoną w odległości 16 km od Nowego Portu w Gdańsku”.

Człowiekiem, który inżynierskiej myśli Tadeusza Wendy i literackiej wizji Stefana Żeromskiego nadał polityczny wymiar i rangę narodowej inwestycji, był Eugeniusz Kwiatkowski. Z zawodu inżynier chemik, z pasji – polityk. Od chwili objęcia przez niego stanowiska Ministra Przemysłu i Handlu w 1926 roku (a także wówczas, gdy pełnił funkcje wicepremiera w ostatnim rządzie II Rzeczpospolitej, przed wybuchem II wojny światowej) sprawa budowy portu w Gdyni nabrała tempa. Był on bowiem wielkim propagatorem morskiej polityki państwa w oparciu o nowoczesny port. To dzięki jego orędownictwu Sejm przyznawał stosowne fundusze na rozwój portu i miasta, które dla przedwojennego pokolenia Polaków było prawdziwą Ziemią Obiecaną - czytamy o historii Gdyni na oficjalnym portalu Urzędu Miasta w Gdyni.

img
źródło: Narodowe Archiwum Cyfrowe

Eugeniusz Kwiatkowski urodził się 30 grudnia 1888 roku w Krakowie. W historii zapisał się nie tylko jako pomysłodawca budowy portu w Gdyni. Z jego inicjatywy powstała również fabryka związków azotowych w podtarnowskich Mościcach. Kwiatkowski był autorem koncepcji handlu morskiego. Przyczynił się do znacznego rozwoju polskiego przemysłu chemicznego. Wpłynął na umocnienie niezależności gospodarczej Polski. W latach 1935-1939 był wicepremierem i ministrem skarbu.

Wieloletni dyrektor Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa, Jan Nowak-Jeziorański, który prywatnie był przyjacielem rodziny Kwiatkowskich, tak napisał o twórcy Gdyni w 'Tygodniku Powszechnym' w artykule zatytułowanym 'Człowiek ze złota. Wspomnienie o Eugeniuszu Kwiatkowskim'.

Przeszedł Kwiatkowski do historii jako twórca Gdyni, ale określenie to znacznie zawęża jego rolę. Polegała ona na ocaleniu i umocnieniu niezależności gospodarczej, bez której Polska nie mogła się ostać jako niepodległe Państwo - czytamy.

Kwiatkowski zmarł 22 sierpnia 1974 roku. Uroczystości pogrzebowe odbyły się na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie. Przewodniczył im kardynał Karol Wojtyła. Z okazji 50. rocznicy jego śmierci przygotowaliśmy dla naszych czytelników galerię z archiwalnymi zdjęciami 'miasta z morza'. Fotografie pochodzą z Narodowego Archiwum Cyfrowego. Zdjęcia pochodzą z okresu od lat 20. do 70. XX wieku.

Postać Kwiatkowskiego przewija się też w filmach. Jego postać, graną przez Mariusza Żarneckiego, można obejrzeć w filmie z 2009 roku 'Miasto z morza' w reżyserii Andrzeja Kotkowskiego.

Byliście świadkami zdarzenia w naszym regionie? Chcecie aby nasza redakcja zajęła się jakimś tematem? Czekamy na Wasze sygnały i informacje. Można kontaktować się z naszą redakcją za pośrednictwem strony facebookowej i mailowo: [email protected]. Dyżurujemy także pod numerem telefonu 729 715 670.

Byliście świadkami zdarzenia w naszym regionie? Chcecie aby nasza redakcja zajęła się jakimś tematem? Czekamy na Wasze sygnały i informacje. Można kontaktować się z naszą redakcją za pośrednictwem strony facebookowej i mailowo: [email protected] Dyżurujemy także pod numerem telefonu 729 715 670.

Wiadomości

Nowoczesny sprzęt AI trafił do czterech szkół
czwartek, 23 lipca 2026 6

Nowoczesny sprzęt AI trafił do czterech szkół

Razem dla czystej rzeki. Każdy może dołączyć do akcji
czwartek, 23 lipca 2026 2

Razem dla czystej rzeki. Każdy może dołączyć do akcji

Co będzie się działo w weekend? Sprawdź, gdzie warto się wybrać w powiecie słupskim
czwartek, 23 lipca 2026

Co będzie się działo w weekend? Sprawdź, gdzie warto się wybrać w powiecie słupskim

Międzynarodowy kongres edukacyjny odbędzie się na Pomorzu
czwartek, 23 lipca 2026

Międzynarodowy kongres edukacyjny odbędzie się na Pomorzu

Przełom przy budowie Portu Zewnętrznego. Pierwsza skrzynia trafiła na swoje miejsce
czwartek, 23 lipca 2026 2

Przełom przy budowie Portu Zewnętrznego. Pierwsza skrzynia trafiła na swoje miejsce

Coraz bliżej zakończenia budowy Terminala Intermodalnego
czwartek, 23 lipca 2026

Coraz bliżej zakończenia budowy Terminala Intermodalnego

Gdańsk zyska terminal 'Solidarity'. Kluczowa inwestycja nabiera kształtów
czwartek, 23 lipca 2026

Gdańsk zyska terminal 'Solidarity'. Kluczowa inwestycja nabiera kształtów

Tragiczny poranek na Pomorzu. Czołowe zderzenie zakończyło się śmiercią kierowcy
czwartek, 23 lipca 2026 4

Tragiczny poranek na Pomorzu. Czołowe zderzenie zakończyło się śmiercią kierowcy

Tysiące stoisk i setki wydarzeń. Gdańsk szykuje się na wielkie święto
czwartek, 23 lipca 2026

Tysiące stoisk i setki wydarzeń. Gdańsk szykuje się na wielkie święto

Światowej sławy aktor z wizytą w Gdańsku. Odwiedził muzeum
czwartek, 23 lipca 2026 5

Światowej sławy aktor z wizytą w Gdańsku. Odwiedził muzeum

Nasze kamery

Zobacz wszystkie →