Lokalne samorządy w czołówce najbardziej zadłużonych w województwie

Krokowa, Hel i Gniewino to najbardziej zadłużone samorządy powiatów wejherowskiego i puckiego. Dwie pierwsze z wymienionych gmin są równocześnie liderami w niechlubnym rankingu województwa pomorskiego. Średnie zadłużenie naszych samorządów na jednego mieszkańca jest nieco wyższe od wskaźnika ogólnopolskiego i wynosi 996 złotych na głowę.

Niedawno likwidację i włączenie do innej gminy spotkało gminę Ostrowice w województwie zachodniopomorskim. Zadłużonych po uszy gmin jest w Polsce jednak znacznie więcej. Poniższe zestawienie przedstawia sytuację, w jakiej znajdują się wejherowskie i puckie samorządy.

Siedemnaście naszych gmin zadłużonych jest na kwotę 291 mln zł. Ich całoroczne wpływy do budżetu wynoszą 1,3 mld zł, co oznacza, że średnie zadłużenie jednej gminy jest na poziomie 22,3 procent rocznych dochodów. W przeliczeniu na jednego mieszkańca dług wynosi 996 złotych, przy średniej ogólnopolskiej 924 złote.

W 2016 roku wyższe zadłużenie na jednego mieszkańca wygenerowały gminy powiatu puckiego. Dług ten wynosił bowiem 1076 złotych na głowę. W przypadku samorządów powiatu wejherowskiego były to z kolei 963 złote. Puckie gminy były w sumie zadłużone na kwotę 89,4 mln zł (przy 83 tys. ludności), natomiast wejherowskie na kwotę 201,8 mln zł (przy 209 tys. ludności).

Eksperci zauważają, że w spiralę zadłużenia samorządy wpadają najczęściej poprzez nadmierny rozmach inwestycyjny. Dużą część stanowią zobowiązania zaciągane w związku z pozyskiwaniem środków unijnych w poprzednich latach. Innym problemem gmin są wysokie koszty utrzymania jednostek oświatowych przy systematycznie spadających dochodach z tytułu subwencji oświatowej i niżu demograficznym.

Warto jednak wiedzieć, iż zadłużenie w granicach do 25, a niekiedy nawet 30 procent nie stanowi większego zagrożenia dla finansów gminy. Oczywiście, w ślad za tym powinny pójść odpowiednio skalkulowane nakłady na inwestycje. Najgorzej, jeśli na ten właśnie cel przeznacza się niewielką ilość środków, a z zaciąganych kredytów pokrywa się np. wynagrodzenia.

W 2016 roku z inwestowaniem samorządów bywało jednak różnie. Najwięcej pieniędzy przeznaczyły na tego typu zadania wiejska gmina Wejherowo (18,3% swojego budżetu), gmina Linia (16,1%) oraz miasto Wejherowo (14,7%). Nieco mniej Łęczyce (12,8%), Krokowa (12,7%), Jastarnia (12,3%) i Kosakowo (10,6%). Poniżej 10 procent całorocznych wpływów budżetowych na inwestycje przeznaczyły Szemud, Gniewino, Reda, Rumia, miejska oraz wiejska gmina Puck, Luzino i Choczewo. Jedynie 5,5% budżetu zainwestowało Władysławo, zaś Hel wydatkował 3,5%, a więc najmniej spośród 17 samorządów powiatów wejherowskiego i puckiego.

Zadłużenie samorządów powiatów wejherowskiego i puckiego (w procentach do całorocznych dochodów budżetu w 2016 roku):

1. Krokowa (w) - 58,9
2. Hel (m) - 56,1
3. Gniewino (w) - 44,9
4. Wejherowo (w) - 34,0
5. Kosakowo (w) - 29,0
6. Szemud (w) - 27,6
7. Wejherowo (m) - 23,8
8. Rumia (m) - 23,7
9. Choczewo (w) - 22,0
10. Puck (m) - 17,5
11. Władysławowo (m) - 16,0
12. Reda (m) - 12,6
13. Luzino (w) - 10,8
14. Łęczyce (w) - 10,4
15. Jastarnia (m) - 6,2
16. Linia (w) - 5,2
17. Puck (w) - 2,2

Skróty w nawiasach oznaczają: (m) - gmina miejska (w) - gmina wiejska.

Zadłużenie samorządów województwa pomorskiego (w procentach do całorocznych dochodów budżetu w 2016 roku):

1. KROKOWA (W) - 58,9
2. HEL (M) - 56,1
3. Suchy Dąb (w) - 54,0
4. Kobylnica (w) - 52,3
5. Słupsk (m-p) - 49,2
6. Dębnica Kaszubska (w) - 49,0
7. Lębork (m) - 48,6
8. Rzeczenica (w) - 47,0
9. Morzeszczyn (w) - 45,2
10. GNIEWINO (W) - 44,9
11. Nowy Staw (m-w) - 44,9
12. Gdynia (m-p) - 43,5
13. Chojnice (w) - 43,0
14. Kępice (m-w) - 40,7
15. Miłoradz (w) - 40,7
16. Trąbki Wielkie (w) - 39,8
17. Sopot (m-p) - 39,7
18. Debrzno (m-w) - 38,2
19. Cewice (w) - 37,0
20. Zblewo (w) - 37,0
21. Czarne (m-w) - 36,3
22. Słupsk (w) - 36,0
23. Ustka (w) - 35,9
24. Subkowy (w) - 35,2
25. Nowy Dwór Gdański (m-w) - 34,8
26. WEJHEROWO (W) - 34,0
27. Sulęczyno (w) - 33,7
28. Człuchów (w) - 33,2
29. Żukowo (m-w) - 33,2
30. Gdańsk (m-p) - 33,1
31. Przechlewo (w) - 33,1
32. Potęgowo (w) - 31,3
33. Stara Kiszewa (w) - 30,5
34. Kołczygłowy (w) - 29,8
35. Tczew (m) - 29,7
36. Starogard Gdański (m) - 29,5
37. KOSAKOWO (W) - 29,0
38. Pelplin (m-w) - 28,9
39. Łeba (m) - 28,5
40. Stary Targ (w) - 27,8
41. Smętowo Graniczne (w) - 27,7
42. SZEMUD (W) - 27,6
43. Człuchów (m) - 27,6
44. Kwidzyn (w) - 27,5
45. Stężyca (w) - 27,5
46. Kartuzy (m-w) - 27,2
47. Chojnice (m) - 27,0
48. Karsin (w) - 26,9
49. Czarna Dąbrówka (w) - 26,4
50. Ustka (m) - 26,3
51. Lipnica (w) - 26,1
52. Lichnowy (w) - 25,3
53. Smołdzino (w) - 25,1
54. Czersk (m-w) - 24,7
55. Koczała (w) - 24,5
56. Pruszcz Gdański (m) - 24,1
57. Malbork (m) - 23,9
58. WEJHEROWO (M) - 23,8
59. RUMIA (M) - 23,7
60. Kościerzyna (m) - 23,4
61. Bytów (m-w) - 23,3
62. Przodkowo (w) - 23,0
63. Konarzyny (w) - 22,7
64. Wicko (w) - 22,7
65. Czarna Woda (m-w) - 22,2
66. CHOCZEWO (W) - 22,0
67. Przywidz (w) - 22,0
68. Gniew (m-w) - 21,7
69. Sierakowice (w) - 21,6
70. Cedry Wielkie (w) - 20,9
71. Główczyce (w) - 20,9
72. Borzytuchom (w) - 20,7
73. Ryjewo (w) - 20,4
74. Brusy (m-w) - 20,4
75. Osieczna (w) - 20,1
76. Gardeja (w) - 20,1
77. Stegna (w) - 19,9
78. Tuchomie (w) - 19,6
79. Lipusz (w) - 18,1
80. Somonino (w) - 17,6
81. PUCK (M) - 17,5
82. Malbork (w) - 16,3
83. Kaliska (w) - 16,2
84. WŁADYSŁAWOWO (M) - 16,0
85. Dzierzgoń (m-w) - 15,3
86. Studzienice (w) - 14,5
87. Starogard Gdański (w) - 14,1
88. Osiek (w) - 13,8
89. Chmielno (w) - 13,3
90. Damnica (w) - 13,3
91. Kwidzyn (m) - 12,8
92. REDA (M) - 12,6
93. Stary Dzierzgoń (w) - 12,4
94. Miastko (m-w) - 11,8
95. Prabuty (m-w) - 11,2
96. LUZINO (W) - 10,8
97. Pruszcz Gdański (w) - 10,8
98. ŁĘCZYCE (W) - 10,4
99. Stare Pole (w) - 10,3
100. Parchowo (w) - 10,2
101. Skarszewy (m-w) - 9,7
102. Sadlinki (w) - 9,6
103. Nowa Wieś Lęborska (w) - 9,4
104. Pszczółki (w) - 8,6
105. Lubichowo (w) - 8,2
106. Tczew (w) - 8,2
107. Dziemiany (w) - 7,8
108. Kolbudy (w) - 7,6
109. Skórcz (m) - 6,7
110. JASTARNIA (M) - 6,2
111. Mikołajki Pomorskie (w) - 5,9
112. Liniewo (w) - 5,9
113. LINIA (W) - 5,2
114. Bobowo (w) - 4,2
115. PUCK (W) - 2,2
116. Nowa Karczma (w) - 2,0
117. Kościerzyna (w) - 1,9
118. Trzebielino (w) - 1,9
119. Krynica Morska (m) - 0,0
120. Ostaszewo (w) - 0,0
121. Sztutowo (w) - 0,0
122. Skórcz (w) - 0,0
123. Sztum (m-w) - 0,0

Skróty w nawiasach oznaczają: (m) - gmina miejska (w) - gmina wiejska (m-w) - gmina miejsko-wiejska (m-p) - miasto na prawach powiatu.